Bugün;
ANA MENÜ

KURUMSAL HABERLER
DİĞER LİNKLER
  BİLGİ EDİNME BAŞVURUSU
  İHBAR VE ŞİKAYET
  e-RESMİ GAZETE
  İNTERNET VERGİ DAİRESİ
  ÖZELGE SİSTEMİ
  TÜRKİYE-AB KATILIM ÖNCESİ YARDIM ARACI (IPA)
  KDV İADE REHBERİ
  ENGELLİ İNDİRİMİ İŞLEMLERİ
  ANLAŞMALI MATBAALAR
  UZLAŞMA TALEBİ DİLEKÇESİ
   VERGİBİLİR
İSTATİSTİKLER
Sitemiz;
Bugün : 14.550, Toplam : 1.142.417
kez ziyaret edildi.

 

 
Mahkemelerce tespit edilen avukatlık vekalet ücretlerinin resmi kurumlarca ödenmesi sırasında gelir vergisi tevkifatının yapılıp yapılmayacağı hk.
GENEL YAZILAR-ÖZELGELERİMİZ >> Özelgeler >> Gelir Vergisi >> Mahkemelerce tespit edilen avukatlık vekalet ücretlerinin resmi kurumlarca ödenmesi sırasında gelir vergisi tevkifatının yapılıp yapılmayacağı hk.
 

T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
Konya Vergi Dairesi Başkanlığı
Mükellef Hizmetleri Gelir Grup Müdürlüğü

SAYI   :B.07.1.GİB.4.42.16.01/                                                                                                         26.09.2006
           
GVK-2/ 2163
KONU:
Vekalet ücreti ödemeleri üzerinden tevkifat yapılması

.............................

İlgi :  14.09.2006 tarih ve 8611 kayıt no'lu dilekçeniz.

İlgide kayıtlı dilekçenizde; çeşitli konularda mahkemelerce tespit edilen avukatlık vekalet ücretinin resmi kurumlarca ödenmesi sırasında Gelir Vergisi Tevkifatı ve  başkaca kesintinin yapılıp yapılamayacağı konusunda bilgi istenilmektedir.

193 Sayılı Gelir Vergisi Kanununun 65'inci maddesinde, "her türlü serbest meslek faaliyetinden doğan kazançlar serbest meslek kazancıdır. Serbest Meslek faaliyeti; sermayeden ziyade şahsi mesaiye ilmi veya mesleki bilgiye ve ihtisasa dayanan ve ticari mahiyette olmayan işlerin işverene tabi olmaksızın şahsi sorumluluk altında kendi nam ve hesabına yapılmasıdır." hükmü yer almaktadır.

1136 sayılı Avukatlık Kanununun 164 ve 166'ncı maddelerinde, avukatlık ücreti tanımlanmakta ve kaynakları itibariyle, sözleşmeye bağlı olarak iş sahibinden sağlanan vekalet ücreti ile dava sonunda, kararla tarifeye dayanılarak karşı tarafa yüklenecek vekalet ücretinden söz edilmektedir.

Aynı kanunun 4667 sayılı kanunla değişik 164'üncü maddesinin son fıkrasında,  ‘... Dava sonunda, kararla tarifeye dayanılarak karşı tarafa yüklenecek vekalet ücreti avukata aittir. Bu ücret, iş sahibinin borcu nedeniyle takas ve mahsup edilemez, haciz edilemez."  denilmiştir.

Söz konusu kanunun 169'uncu maddesinde ise  "Yargı mercilerince karşı tarafa yükletilecek avukatlık ücreti, avukatlık ücreti tarifesinde yazılı miktardan az ve üç katından fazla olamaz." denilmektedir. 

Dava sonunda, kararla tarifeye dayanılarak karşı/alacaklı taraf avukatına ödenen vekalet ücreti;

a) Mahkeme veya icra veznesinin düzenlediği makbuz imzalanarak nakden,

b) Bizzat karşı/borçlu tarafın, mahkeme veya icra dairesinin tespit ettiği vekalet ücretini elden (nakden) veya banka havalesiyle ödemesi, 

c)   Mahkeme veya icra dairesinin, yargılama giderleri ile birlikte davayı kazanan taraftan alınan vekalet ücretini avukata ödemesi,

şekillerinde tahsil edilebilmektedir.

Gelir Vergisi Kanununun 94'üncü maddesinin 1'inci fıkrasında, kamu idare ve müesseseleri, iktisadi kamu müesseseleri, sair kurumlar, ticaret şirketleri, iş ortaklıkları, dernekler, vakıflar, dernek ve vakıfların iktisadi işletmeleri, kooperatifler, yatırım fonu yönetenler, gerçek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbabı, zirai kazançlarını bilanço veya zirai işletme hesabı esasına göre tespit eden çiftçiler aşağıdaki bentlerde sayılan ödemeleri nakden veya hesaben yaptıkları sırada, istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaya mecbur oldukları hükmü getirilmiş, maddenin 2/ b bendiyle serbest meslek işleri dolayısıyla yapılan ödemeler üzerinden  % 22 oranında gelir vergisi tevkifatı yapılacağı hüküm altına alınmıştır.

Diğer yandan aynı kanunun 96'ncı maddesinde ise "Vergi tevkifatı, 94'üncü madde kapsamına giren nakten ve hesaben yapılan ödemelerde uygulanır. Bu maddede geçen hesaben ödeme deyimi, vergi tevkifatına tabi kazanç ve iratları ödeyenleri istihkak sahiplerine karşı borçlu durumda gösteren her türlü kayıt ve işlemleri ifade eder. 

Vergi tevkifatı ücretler dışında kalan ödemelerde gayrisafi tutarlar üzerinden yapılır. Kesilmesi gereken verginin ödemeyi yapan tarafından üstlenilmesi halinde bu vergi, bilfiil ödenen miktar ile ödemeyi yapanın yüklendiği verginin toplamı üzerinden hesaplanır." hükmüne yer verilmiştir. 

Bu hükümlere göre, bir ödemenin tevkifata tabi tutulabilmesi için iki unsurun bir arada gerçekleşmesi gerekir. Birinci unsurödeme yapacak kişi veya kurumun maddenin birinci fıkrasında  sayılanlardan olması, ikinci unsur nakden veya hesaben yapılan ödemenin maddede tadadi olarak belirtilen ödemelerden olmasıdır.

Buna göre, dava sonunda mahkeme kararı ile tarifeye dayanarak karşı tarafa yüklenilecek vekalet ücretinin adınıza ödenmesi sırasında Gelir Vergisi Kanununun 94'üncü maddesi ile 2003/6577 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca % 22 oranında tevkifat yapılması gerekmekte olup bu vergi kesintisinin ödemeyi yapan tarafından üstlenilmesi durumunda stopaj matrahını bilfiil ödenen miktar ile ödemeyi yapanın yüklendiği verginin toplamı oluşturacaktır. 

Diğer taraftan; 488 Sayılı Damga Vergisi Kanununun 1'inci maddesinde, bu kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olacağı; bu konudaki kağıtlar teriminin yazılıp imzalanmak veya imza yerine geçen bir işaret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli etmek için ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullanmak suretiyle manyetik ortamda ve elektronik veri şeklinde oluşturulan belgeleri ifade edeceği, 3'‘üncü maddesinde de, damga vergisi mükellefini kağıtları imza edenler olduğu hükümlerine yer verilmiştir.

Bu durumda vekalet ücreti ödemeleri 488 Sayılı Damga Vergisi Kanununa ekli (5281 Sayılı Kanunla değişik) (1) sayılı tablonun IV. Bölümü hükmü dahilinde damga vergisine tabi olacaktır.

Öte yandan; 3065 Sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun Teslim ve hizmet işlemlerindematrah başlıklı 20'nci maddesinde;

"1-Teslim ve hizmet işlerinde matrah, bu işlemlerin karşılığını teşkil eden bedeldir.

...

4- Belli bir tarifeye göre fiyatı tespit edilen işler ile bedelin biletle tahsil edildiği hallerde tarife ve bilet bedeli Katma Değer Vergisi dahil edilerek tespit olunur ve vergi müşteriye ayrıca intikal ettirilmez." hükmü yer almaktadır.

Konu ile ilgili olarak 21.07.1985 tarihli ve 18818 No'lu Resmi Gazetede yayımlanan 15 Seri no'lu Katma Değer Vergisi GenelTebliği'nin "Avukatlık Ücretleri" başlıklı "J" bölümünde; "Mahkemelerce hükmolunan avukatlık ücretlerinin davayı kazananlara ödenmesi katma değer vergisinin konusuna girmemektedir. Ancak bu paralardan sözleşmeleri gereği ücret karşılığı çalışanlar dışında kalan avukatlara intikal eden kısım serbest meslek kazancı kapsamında vergiye tabi olacaktır. Avukatlar aldıkları bu para için davayı kazanana serbest meslek makbuzu düzenleyecekler, makbuzla alınan tutar üzerinde katma değer vergisini hesaplayıp ayrıca göstereceklerdir." açıklamasına yer verilmiştir.

Bu itibarla resmi kurumlarca tarafınıza ödenen vekalet ücreti karşılığında düzenleyeceğiniz serbest meslek makbuzunda alınan tutar üzerinden genel oranda (% 18) katma değer vergisi hesaplayıp ayrıca göstereceğiniz tabiidir. 

Bilgi edinilmesini rica ederim.

 Vergi Dairesi Başkanı

<< Geri

Hacizli Gayrimenkuller İçin Tıklayınız

 

Copyright © 2008, KONYA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Mükellef Hakları ve İletişim Müdürlüğü Yenişehir Mahallesi Metehan Caddesi No:2 Maliye Binası Selçuklu/KONYA Posta Kodu 42060 - Tel : 0.332 236 56 00